Publikacja 18.05. 2026 r. 
Informujemy, że na mocy ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 180) – z dniem 18 maja 2026 r. następują zmiany w zakresie szkoleń strażaków OSP. Zmiany dotyczą szkolenia podstawowego oraz szkoleń kierowania ruchem drogowym i pojazdami uprzywilejowanymi. 

 

Ustawa nowelizująca wprowadza zmianę art. 11 ust. 2 ustawy o ochotniczych strażach pożarnych, zgodnie z którą w ramach szkolenia podstawowego (przygotowującego do bezpośredniego udziału w działaniach ratowniczych strażaków ratowników OSP)  są realizowane treści kształcenia przygotowujące do nabycia umiejętności prowadzenia pojazdów uprzywilejowanych oraz kierowania ruchem drogowym. 

 

Dotychczas kursy przygotowujące do uzyskiwania kwalifikacji i uprawnień do prowadzenia pojazdów uprzywilejowanych: 

  • dotyczyły uprawnień na samochody o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t – obecnie takiego ograniczenia nie ma, 
  • były prowadzone dla strażaków ratowników OSP – obecnie odbywają się w ramach szkolenia podstawowego , 
  • odbywały się na skierowanie uwarunkowane zawarciem umowy między właściwym komendantem powiatowym (miejskim) PSP a strażakiem ratownikiem OSP na pełnienie funkcji kierowcy w danej OSP na okres nie krótszy niż 5 lat, liczony od momentu uzyskania kwalifikacji i uprawnień – obecnie skierowanie na takie kursy i umowa na pełnienie funkcji kierowcy w danej OSP – nie są stosowane. 

Zezwolenie na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym wydaje Starosta, w drodze decyzji administracyjnej (ostatecznej), za opłatą (ale obecnie gmina została zwolniona z opłaty za strażaków OSP) osobie, która spełnia wymagania do jego otrzymania, potwierdzone przedstawionym: 

  • orzeczeniem lekarskim o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem uprzywilejowanym; 
  • orzeczeniem psychologicznym o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem uprzywilejowanym; 
  • zaświadczeniem o ukończeniu kursu dla kierujących pojazdami uprzywilejowanymi – nie dotyczy m.in. strażaków OSP; 
  • zaświadczeniem wydanym przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), potwierdzającym, że osoba ma być kierującym pojazdem OSP. 

Nowelizacja przewiduje, że zakres zezwolenia na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym wydawanego strażakom OSP określa się na podstawie: 

  • kategorii prawa jazdy posiadanego przez tę osobę, oraz 
  • zakresu badań lekarskich i psychologicznych. 

 

Zakres ww. zezwolenia dla strażaków OSP określa się w zezwoleniu poprzez wpisanie kategorii prawa jazdy odpowiadających pojazdom uprzywilejowanym, na które wydawane jest zezwolenie 

Zezwolenie na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym uprawnia do kierowania dowolnym pojazdem uprzywilejowanym w zakresie kategorii prawa jazdy określonych w zezwoleniu. 

 

Zmiana ustawy o OSP formalnie umiejscawia kształcenie przygotowujące do nabycia umiejętności kierowania ruchem drogowym w szkoleniu podstawowym. Jednakże do tej pory program szkolenia podstawowego z dnia 21 września 2023 r. obejmuje szkolenie: III. 36. „Wydawanie sygnałów i poleceń uczestnikom ruchu lub innym osobom znajdującym się na drodze – 1T, 3P”. Zagadnienia z tego tematu realizowane są w oparciu o treści programowe zawarte w Załączniku nr 3 do Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie kierowania ruchem drogowym. Zmiana art. 6 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym przewiduje, że polecenia lub sygnały może dawać uczestnikowi ruchu lub innej osobie znajdującej się na drodze: 

  • strażak ratownik ochotniczej straży pożarnej, jeżeli wykonuje zadania ochotniczych straży pożarnych określone w art. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych; 
  • strażak ochotniczej straży pożarnej, jeżeli wykonuje zadania ochotniczych straży pożarnych określone w art. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych –  

a więc przy realizacji każdego zadania OSP, a nie jak dotychczas jedynie podczas wykonywania czynności związanych z prowadzeniem akcji ratowniczej.