NADZÓR NAD SAMORZĄDEM

Zasady nadzoru

Akty normatywne

Pobierz (doc)

Nadzór nad samorządem terytorialnym

(wybrane zagadnienia)

Nadzór a kontrola

Pojęcie "nadzór" jest pojęciem prawnym, ale, jak dotąd, nie doszło ani w ustawodawstwie, ani w literaturze przedmiotu do ustalenia jednolitej jego definicji. Jedynie Trybunał Konstytucyjny w uchwale z 5 października 1994 r. określił instytucję nadzoru nad samorządem terytorialnym w taki sposób: "Przez nadzór należy rozumieć określone procedury dające odpowiednim organom państwowym, wyposażonym w stosowne kompetencje, prawo ustalania stanu faktycznego, jak też korygowania działalności organu nadzorowanego" (uchwała TK z 5 października 1994 r. W 1/94, OTK 1994, nr 2, str. 47). W literaturze ogólną definicję nadzoru daje prof. J. Zimmermann, pisząc: " ... można więc powiedzieć, że nadzór jest właśnie kontrolą dokonywaną wewnątrz aparatu administracyjnego, wzbogaconą o element władztwa administracyjnego, pozwalającego na wyprowadzanie konsekwencji z dostrzeżonych podczas kontroli uchybień w działalności organu administracyjnego lub innego podmiotu" (zob. J. Zimmermann. Prawo administracyjne. Kraków 2005, str. 165). Więc "nadzór" - to kontrola połączona z prawem do władczej ingerencji w czyjąś sferę praw i powinności. Nadzór często jest mylony z kontrolą, która polega na obserwowaniu, ustalaniu lub wykrywaniu stanu faktycznego, porównywaniu rzeczywistości z zamierzeniami i normami prawa, występowaniu przeciwko niekorzystnym zjawiskom i sygnalizowaniu właściwym jednostkom dokonanych spostrzeżeń, ale bez decydowania o zmianie kierunku działania jednostki kontrolowanej. W wyniku kontroli mogą być formułowane jedynie zalecenia w celu usunięcia niepożądanych zjawisk. Nie oznacza to, że kontrola (np. rio) nie może sygnalizować organom nadzoru swoich spostrzeżeń co do sprzeczności z prawem aktów normatywnych organów samorządowych. Nadzór jest czynnością prawną dokonywaną przez "organy nadzoru" w formie określonych środków prawnych, zwanych środkami nadzoru, mocą których mogą być znoszone akty prawne sprzeczne z prawem. Nadzór charakteryzuje się możliwością skutecznego kształtowania działalności normatywnej organów jednostek samorządu terytorialnego wszystkich trzech poziomów, przy użyciu środków określonych w ustawach ustrojowych samorządu, tj. w ustawie o samorządzie gminnym, w ustawie o samorządzie powiatowym i w ustawie o samorządzie województwa.

Pobierz (doc)